برای مشاوره نحوه ثبت مالیات انتقالی
برای مشاوره نحوه ثبت مالیات انتقالی

در قوانین مالیاتی ایران، مالیات انتقالی به عنوان ابزاری برای هماهنگی بین سود حسابداری و سود مشمول مالیات شرکت ها مطرح است. به دلیل تفاوت های موقتی بین شناسایی درآمدها و هزینه ها در حسابداری مالی و مقررات مالیاتی، ممکن است مبلغ مالیاتی که یک شرکت باید پرداخت کند با مالیات حسابداری آن متفاوت باشد. بنابراین، شناسایی و ثبت صحیح دارایی ها و بدهی های مالیات انتقالی در دفاتر حسابداری اهمیت زیادی دارد، زیرا این کار نه تنها به محاسبه دقیق مالیات کمک می کند، بلکه شفافیت گزارش های مالی، قابلیت تصمیم گیری مدیران و رعایت استانداردهای حسابداری را نیز تضمین می کند.
از این رو، در این مقاله، به سوال مالیات انتقالی چیست؛ پاسخ داده شده و پس از آن، انواع مالیات انتقالی و مالیات انتقالی و استاندارد حسابداری 35 ارائه می گردد. پس از آن، نحوه ثبت حسابداری مالیات انتقالی توضیح داده می شود. جهت کسب اطلاعات بیشتر در این خصوص با ما همراه باشید.
مالیات انتقالی چیست
در پاسخ به این پرسش که مالیات انتقالی چیست؛ می بایست بیان نمود که مالیات انتقالی به نوعی جزو قانون مالیات های مستقیم است که به دلیل اختلاف های موقتی بین حسابداری مالی و حسابداری مالیاتی ایجاد می شود. این اختلاف ها معمولا در زمان بندی شناسایی درآمدها و هزینه ها رخ می دهند و باعث می شوند مبلغ مالیاتی که شرکت پرداخت می کند با مبلغ مالیاتی که بر اساس اصول حسابداری محاسبه می شود، متفاوت باشد. به همین دلیل، مالیات انتقالی ابزاری برای هماهنگی بین سود حسابداری و سود مالیاتی محسوب می شود.
دلایل اصلی شکل گیری مالیات انتقالی شامل تفاوت در محاسبه استهلاک، شناسایی زیان کاهش ارزش دارایی ها، هزینه مرخصی استفاده نشده کارکنان و تجدید ارزیابی دارایی ها است. به عنوان مثال، شرکت ها ممکن است برای استهلاک دارایی ها روش های متفاوتی به کار ببرند، اما قوانین مالیاتی محدودیت های خاص خود را دارند. این تفاوت ها باعث ایجاد بدهی یا دارایی مالیات انتقالی می شود.
مالیات انتقالی به شرکت ها کمک می کند تا سود واقعی خود را دقیق تر محاسبه و گزارش کنند. این شفافیت مالی باعث می شود مدیران تصمیمات بهتری درباره سرمایه گذاری و تخصیص منابع اتخاذ کنند و اعتبار شرکت در مقابل سازمان های مالیاتی افزایش یابد. همچنین ثبت دارایی و بدهی مالیات انتقالی انگیزه ای برای رعایت استانداردهای حسابداری و نمایش درست وضعیت مالی شرکت ایجاد می کند.
محاسبه و ثبت مالیات انتقالی پیچیده و زمان بر است و منابع مالی و حسابداری شرکت ها را درگیر می کند. برخی شرکت ها به دلیل پیچیدگی ها یا تاثیر منفی بر ارزش سهام، ممکن است از شفاف سازی کامل در گزارشگری مالی خودداری کنند. همچنین تجدید ارزیابی دارایی ها می تواند هزینه بر باشد و عدم انجام صحیح آن مشکلات مالیاتی ایجاد کند.
انواع مالیات انتقالی
مالیات انتقالی در قوانین ایران به دو نوع اصلی تقسیم می شود که ماهیت آن ها کاملا متفاوت است: دارایی مالیات انتقالی و بدهی مالیات انتقالی. شناخت تفاوت این دو نوع مالیات برای شرکت ها و حسابداران اهمیت بالایی دارد، زیرا نحوه ثبت و اثر آن ها بر صورت های مالی متفاوت است. در قسمت زیر؛ انواع مالیات انتقالی توضیح داده شده است:
این نوع مالیات زمانی ایجاد می شود که مالیات حسابداری کمتر از مالیات پرداختی واقعی به سازمان امور مالیاتی کشور باشد. به بیان ساده، شرکت در دوره های آینده مالیات کمتری پرداخت خواهد کرد. این تفاوت به عنوان یک دارایی در ترازنامه و اظهارنامه مالیاتی ثبت می شود و نشان دهنده این است که سازمان می تواند در آینده از پرداخت مالیات کمتر بهره مند شود.
در مقابل، مالیات انتقالی بدهی زمانی شکل می گیرد که مالیات حسابداری بیش از مالیات پرداختی باشد. این وضعیت نشان می دهد که شرکت در آینده ملزم به پرداخت مالیات بیشتری خواهد بود. از این رو، این تفاوت به عنوان یک بدهی در ترازنامه و اظهارنامه مالیاتی ثبت می شود و بیانگر تعهد مالی شرکت در دوره های بعدی است.
از تفاوت بین دارایی و بدهی مالیات انتقالی باعث می شود اطلاعات مالی شرکت دقیق و قابل اتکا باشد و تصمیم گیری های مدیریتی بهینه انجام شود. ثبت صحیح این مالیات ها همچنین از بروز مشکلات حقوقی و مالیاتی جلوگیری می کند و مدیران را در برنامه ریزی مالی و مدیریت منابع شرکت یاری می دهد.
مالیات انتقالی و استاندارد حسابداری 35
مالیات انتقالی و استاندارد حسابداری 35 به دو نوع اصلی تقسیم می شود: دارایی مالیات انتقالی و بدهی مالیات انتقالی. این نوع مالیات ها نشان دهنده اختلاف بین مالیات حسابداری و مالیات پرداختی هستند و به شرکت کمک می کنند تا تعهدات و مزایای مالیاتی خود را در دوره های آینده مدیریت کند. ثبت صحیح این مالیات ها در ترازنامه و اظهارنامه مالیاتی اهمیت بالایی دارد، زیرا اطلاعات مالی شرکت را دقیق و قابل اتکا می سازد.
استاندارد حسابداری شماره 35 که از سال 1398 برای شرکت های سهامی عام الزامی شد، نحوه حسابداری مالیات بر درآمد را مشخص می کند. طبق این استاندارد، آثار مالیاتی هر رویداد باید به همان شکلی که رویداد در صورت های مالی ثبت می شود، شناسایی شود. به زبان ساده، این استاندارد تاکید می کند که هر تغییری که روی سود و زیان شرکت تاثیر می گذارد باید از دیدگاه مالیاتی نیز بررسی و ثبت شود تا هیچ اختلافی بین حسابداری مالی و مالیاتی ایجاد نشود.
استاندارد 35 مفاهیم مهمی را نیز تعریف می کند که برای درک مالیات انتقالی ضروری هستند. از جمله: ارزش دفتری دارایی (ارزش خالص دارایی پس از کسر استهلاک)، مبنای مالیاتی (مقداری که طبق قوانین مالیاتی قابل کسر از مالیات است)، سود حسابداری (تفاوت درآمدها و هزینه ها)، سود مالیاتی (سود محاسبه شده توسط ممیز مالیاتی با در نظر گرفتن درآمدهای کتمان شده و هزینه های غیرقابل قبول)، و هزینه مالیات که شامل مالیات جاری و مالیات انتقالی است.
در نهایت، پیوند استاندارد حسابداری 35 با مالیات انتقالی این است که واحد تجاری ملزم است آثار مالیاتی معاملات و رویدادها را دقیقا همان گونه که در صورت های مالی ثبت می شوند، شناسایی کند. به عنوان مثال، اگر شرکتی دستگاهی خریداری کند، هم هزینه خرید و هم مالیات مرتبط با آن باید در حساب ها ثبت شود. این رویکرد باعث می شود اختلافات مالیاتی کاهش یابد، اطلاعات مالی دقیق تر باشد و برنامه ریزی مالی و مدیریت منابع شرکت بهینه شود.
نحوه ثبت حسابداری مالیات انتقالی
در توضیح نحوه ثبت حسابداری مالیات انتقالی می بایست بیان نمود که هنگامی که مالیات انتقالی به صورت دارایی شناسایی می شود، به این معنا است که مالیات پرداختی کمتر از مالیات حسابداری بوده و شرکت در دوره های بعدی مالیات کمتری پرداخت خواهد کرد. برای ثبت حسابداری این دارایی، معمولا حساب دارایی مالیات انتقالی در سمت بدهکار و حساب مالیات انتقالی در سمت بستانکار ثبت می شود. این ثبت باعث می شود که این دارایی به صورت شفاف در دفاتر مالی شرکت منعکس شده و اثر آن در صورت های مالی مشخص باشد.
در مقابل، وقتی مالیات انتقالی به صورت بدهی شناسایی می شود، به این معناست که مالیات حسابداری بیش از مالیات پرداختی بوده و شرکت در آینده مجبور به پرداخت مالیات بیشتری خواهد بود. در این حالت، حساب مالیات انتقالی در سمت بدهکار و حساب بدهی مالیاتی در سمت بستانکار ثبت می شود. این روش ثبت، تعهدات مالیاتی آتی شرکت را به درستی نشان می دهد و از ایجاد اختلاف بین دفاتر حسابداری و الزامات مالیاتی جلوگیری می کند.
مطابق بند ۵۸ استاندارد شماره ۱ حسابداری (تجدید نظر شده سال ۱۳۹۷)، دارایی ها و بدهی های مالیات انتقالی باید به صورت مجزا و زیر سرفصل دارایی ها یا بدهی های غیرجاری در ترازنامه ارائه شوند. این اقدام باعث شفافیت بیشتر در ارائه اطلاعات مالی می شود و به کاربران صورت های مالی کمک می کند تا وضعیت مالیاتی شرکت را بهتر درک کنند.
بر اساس نامه شماره ۹۹/۱۹۸۷۴ مورخ ۱۳۹۹/۱۰/۲۳، دارایی و بدهی مالیات انتقالی به صورت رسمی به صورت های مالی جدید اضافه شده است. ثبت دقیق و صحیح این حساب ها اهمیت بالایی دارد، زیرا هم در ارائه اطلاعات واقعی مالی و هم در تطبیق با مقررات مالیاتی الزامی است. علاوه بر این، ثبت مناسب کمک می کند تا تصمیم گیری مدیریتی بر اساس داده های دقیق و قابل اعتماد انجام شود و از بروز مشکلات مالیاتی یا اختلافات قانونی جلوگیری شود.
برای دریافت اطلاعات بیشتر در مورد نحوه ثبت مالیات انتقالی در کانال تلگرام آشاثبت عضو شوید. کارشناسان مرکز مشاوره حقوقی آشاثبت نیز آماده اند تا با ارائه خدمات مشاوره حقوقی تلفنی به سوالات شما عزیزان پیرامون اطلاع از نحوه ثبت مالیات انتقالی پاسخ دهند.

پاسخ مشاور: در توضیح نحوه ثبت حسابداری مالیات انتقالی می بایست بیان نمود که هنگامی که مالیات انتقالی به صورت دارایی شناسایی می شود، به این معنا است که مالیات پرداختی کمتر از مالیات حسابداری بوده و شرکت در دوره های بعدی مالیات کمتری پرداخت خواهد کرد که توضیحات بیشتر در متن مقاله بیان شده است.