مالیات شرکت های بورسی

آیا درآمد حاصل از بورس معاف از مالیات است

پاسخ به این پرسش که آیا درآمد حاصل از بورس معاف از مالیات است، مثبت است. طبق آخرین مصوبه مالیاتی مجلس درباره مالیات بر عایدی سرمایه و با اصلاحات تایید شده توسط شورای نگهبان، سود حاصل از فروش اوراق بهادار یا کالاهای معامله شده در بورس از مالیات معاف می باشد.

همچنین، تبصره 7 این مصوبه تصریح می کند که "سود حاصل از انتقال اوراق بهادار یا کالاهای معامله شده در بورس ها و بازارهای خارج از بورس، مانند صندوق های کالایی، صندوق های املاک و مستغلات و گواهی سپرده سکه طلا، مشمول مالیات نمی شود."

معافیت مالیاتی درآمد بورس اثرات مثبت زیادی بر بازار سرمایه دارد. از جمله این اثرات می توان به رشد شاخص بورس، افزایش سرمایه گذاری افراد، کاهش نوسانات بازار، بهبود نقدینگی و ارتقای شاخص بورس اشاره کرد که همگی نتیجه مستقیم معافیت مالیاتی درآمد بورس هستند.

برای عضویت در صفحه اینستاگرام ما کلیک کنید

انواع مالیات شرکت های بورسی

با توجه به اینکه شرکت های بورسی موظف به پرداخت انواع مختلف مالیات هستند، در این بخش از مقاله، انواع مالیات شرکت های بورسی بررسی می شود. به طور کلی، مالیات بر درآمد و مالیات بر ارزش افزوده از جمله مالیات شرکت های بورسی محسوب می شوند که در ادامه هر کدام به طور مفصل توضیح داده خواهد شد.

مالیات بر درآمد: این نوع مالیات یکی از مهم ترین مالیات هاست که شرکت های بورسی ملزم به پرداخت آن هستند. مالیات بر درآمد از جمله مالیات های مستقیم به شمار می آید و دولت آن را از درآمد اشخاص دریافت می کند. این مالیات دارای انواع مختلفی است و برای اشخاص حقوقی با نرخ ثابت 25 درصد محاسبه می شود.

مالیات بر ارزش افزوده: این مالیات یکی از انواع مالیات های غیر مستقیم است که مصرف کنندگان هنگام خرید کالا پرداخت می کنند و فروشندگان آن را به سازمان امور مالیاتی منتقل می کنند. در واقع مسئولیت پرداخت مالیات بر ارزش افزوده بر عهده خریدار نهایی محصول است.

معافیت مالیاتی شرکتهای بورسی

قانون گذار در شرایط خاص، شرکت های بورسی را مشمول معافیت کرده است. در واقع، معافیت مالیاتی یکی از برجسته ترین مزایای شرکت های بورسی به شمار می آید. از این رو، در این بخش از مقاله، معافیت مالیاتی شرکتهای بورسی به طور کامل مورد بررسی قرار می گیرد.

براساس ماده 143 قانون مالیات های مستقیم، ده درصد از مالیات بر درآمد فروش کالاهایی که در بورس های کالایی عرضه می شوند و ده درصد از مالیات بر درآمد شرکت هایی که سهامشان در بورس های داخلی یا خارجی پذیرفته شده است، و همچنین پنج درصد از مالیات بر درآمد شرکت هایی که سهامشان در بازار خارج از بورس پذیرفته شده، مشمول معافیت مالیاتی می گردند.

علاوه بر این، طبق تبصره 2 ماده مذکور، "در شرکت های سهامی پذیرفته شده در بورس، اندوخته صرف سهام مشمول مالیات مقطوع به نرخ نیم درصد (0.5%) خواهد بود و به این درآمد مالیات دیگری تعلق نمی گیرد. شرکت ها موظف هستند تا پایان ماه بعد از تاریخ ثبت افزایش سرمایه، مبلغ را به حساب سازمان امور مالیاتی کشور واریز کنند."

همچنین، طبق قانون بودجه سال 1405، مجموع معافیت ها، نرخ صفر مالیاتی، کاهش نرخ مالیاتی و سایر مشوق های مالیاتی اشخاص حقیقی و حقوقی از مجموع درآمدهای حاصل برای عملکرد سال گذشته کلیه مودیان، به جز معافیت های با سقف زمانی مشخص و موارد قانونی در قانون مالیات های مستقیم و قانون توسعه ابزارها و نهادهای مالی جدید برای اشخاص حقیقی ۶۰۰,۰۰۰ میلیون ریال و برای اشخاص حقوقی ۶,۰۰۰,۰۰۰ میلیون ریال، مشمول مالیات سود خالص قابل اعمال است. 

بنابر اعلام سازمان مالیات و مطابق مفاد بند (ث) ماده (14) قانون تامین مالی تولید و زیرساخت‌ ها، اعطای مشوق مالیاتی و اعمال نرخ صفر، وابسته به الزامی بودن یا نبودن عدم امکان تقسیم سود نیست و محدودیتی از این بابت وجود ندارد. در نتیجه، آن بخش از سود تقسیم‌ نشده سال مالی قبل شرکت‌ های پذیرفته‌ شده در بورس و فرابورس که در چارچوب این ماده قانونی به حساب سرمایه منتقل می‌ شود، مشمول نرخ صفر مالیاتی خواهد بود. اعمال نرخ صفر مالیاتی نسبت به افزایش سرمایه از محل سایر حساب‌ ها از جمله حساب اندوخته‌ ها فاقد مجوز قانونی بوده و امکان‌ پذیر نیست.

برای عضویت در کانال تلگرام ما کلیک کنید

معافیت مالیاتی شرکت های فرابورسی

در بخش قبلی مقاله، درباره معافیت مالیاتی شرکت های بورسی توضیح داده شد و اکنون در این قسمت، معافیت مالیاتی شرکت های فرابورسی بررسی می شود. طبق قانون بودجه سال 1405، حداکثر معافیت مالیاتی برای اشخاص حقوقی 600 میلیون تومان تعیین شده است که این محدودیت برای شرکت های فرابورسی نیز اعمال می شود.

بر اساس قانون مذکور، "مجموع معافیت ها، نرخ صفر مالیاتی، کاهش نرخ مالیاتی و سایر مشوق های مالیاتی اشخاص حقیقی و حقوقی از محل مجموع درآمدهای حاصل شده برای عملکرد سال گذشته کلیه مؤدیان به استثنای معافیت های دارای سقف زمانی مشخص و موارد مندرج در ماده (۱۳۹) قانون مالیات های مستقیم و قانون جهش تولید دانش بنیان مصوب ۱۴۰۱/۲/۱۱، برای اشخاص حقوقی ۶,۰۰۰,۰۰۰ میلیون ریال و برای اشخاص حقیقی ۶۰۰,۰۰۰ میلیون ریال درآمد مشمول مالیات (سود خالص) قابل اعمال است."

شایان ذکر است که طبق مصوبه مجلس درباره مالیات شرکت های بورسی و فرابورسی (مواد 15 تا 19 طرح تامین مالی و جهش تولید از طریق اصلاح قوانین)، شرکت های پذیرفته شده در بورس تهران یا فرابورس ایران که نسبت به افزایش سرمایه از طریق صرف سهام با سلب حق تقدم و عرضه عمومی اقدام کنند، در صورت ارائه مستندات ثبت افزایش سرمایه به مرجع ثبت شرکت ها حداکثر تا چهار ماه پس از پایان سال مالی و ارائه گواهی ثبت افزایش سرمایه به اداره امور مالیاتی مربوطه تا سه ماه پس از انقضای مهلت تسلیم اظهارنامه، به میزان افزایش سرمایه ثبت شده از سود سال مالی قبل، مشمول مالیات با نرخ صفر خواهند شد.

معافیت مالیاتی سهام شناور

در یک تعریف کلی؛ سهام شناور سهامی است که سهام شناور یا سهام آزاد سهامی است دارندگان آن به راحتی می توانند خرید و فروش نمایند. سهام شناور در مواردی مشمول معافیت مالیاتی می شود. لذا در این بخش از مقاله راجع به معافیت مالیاتی سهام شناور توضیحاتی ارائه می شود.

بر اساس ماده 143 قانون مالیات های مستقیم؛ شرکت هایی که سهام آن ها برای معامله در بورس های داخلی یا خارجی یا بازارهای خارج از بورس داخلی یا خارجی پذیرفته شود؛ در صورتی که در پایان دوره مالی به تایید سازمان، حداقل بیست درصد (۲۰%) سهام شناور آزاد داشته باشند؛ معادل دو برابر معافیت های فوق از بخشودگی مالیاتی برخوردار می‌شوند.

آیا سود سهام شامل مالیات می شود

در پاسخ به این سوال که آیا سود سهام شامل مالیات می شود یا خیر؛ باید گفت که شرکت ‌های سهامی موظفند قبل از تقسیم سود خود میان سهامداران، مالیات آن را پرداخت کنند و دیگر لازم نیست سهامداران شرکت بابت سود نقدی که دریافت می ‌کنند؛ مجدد مالیات پرداخت نمایند. لذا سود حاصل شخص معامله‌ گر معاف از مالیات خواهد بود.

ذکر این نکته ضروری است بر اساس ماده 143 مکرر قانون مالیات مستقیم؛ از هر نقل و انتقال سهام و حق تقدم سهام شرکت ها اعم از ایرانی و خارجی در بورس ها یا بازارهای خارج از بورس دارای مجوز، مالیات مقطوعی به میزان نیم‌ درصد (۰. ۵%) ارزش فروش سهام و حق تقدم سهام دریافت شده و از این بابت وجه دیگری به عنوان مالیات بردرآمد نقل و انتقال سهام و حق تقدم سهام و مالیات بر ارزش افزوده خرید و فروش از فرد؛ مطالبه نخواهد شد.

کارگزاران بورس ها و بازارهای خارج از بورس مکلفند مالیات فوق را به هنگام هر انتقال از انتقال دهنده وصول و به حساب تعیین شده از طرف سازمان امور مالیاتی کشور واریز نمایند و ظرف ده روز از تاریخ انتقال، رسید آن را به همراه فهرستی حاوی تعداد و مبلغ فروش سهام و حق تقدم مورد انتقال به اداره امور مالیاتی محل ارسال کنند

مالیات خرید و فروش سهام در بورس

برای بسیاری از اشخاصی که قصد معامله در بازار بورس را دارند؛ این پرسش مطرح می شود که آیا خرید و فروش سهام در بورس مشمول مالیات می شود؟ در راستای پاسخ به این پرسش، در این بخش از مقاله راجع به مالیات خرید و فروش سهام در بورس صحبت می شود.

به طور کلی؛ خرید سهام در بورس مشمول پرداخت مالیات نمی باشد. این در حالی است که فروش سهام در بورس مشمول پرداخت مالیات است و اشخاصی که قصد فروش سهام در بورس را دارند، مکلفند برای هر نقل و انتقال سهام معادل 5/0 درصد از ارزش فروش سهام را به عنوان مالیات به دولت پرداخت نمایند.

در واقع مالیات خرید و فروش سهام در بورس تنها از انتقال دهنده و توسط کارگزار بورس دریافت می شود. گفتنی است فروشندگان سهام علاوه بر پرداخت مالیات لازم است کارمزد فروش را نیز پرداخت نمایند که این مبالغ از مبلغ فروش سهام کسر خواهد شد.

نحوه محاسبه مالیات شرکت های بورسی

در قسمت های پیشین مقاله؛ به تفصیل راجع به مالیات شرکت های بورسی و انواع مالیات این شرکت ها، معافیت مالیاتی شرکت های بورسی و فرابورسی و همچنین مالیات سود و خرید و فروش سهام صحبت شد. اکنون در این بخش از مقاله؛ نحوه محاسبه مالیات شرکت های بورسی مورد بحث قرار می گیرد.

همانطور که قبلا گفته شد؛ مطابق ماده 143 قانون مالیات های مستقیم، معادل 10 درصد از مالیات بر درآمد فروش کالاهایی که در بورس های کالایی پذیرفته شده و به فروش می رسند و 10 درصد از مالیات بر درآمد شرکت هایی که سهام آن ها برای معامله در بورس های داخلی یا خارجی پذیرفته می شوند و همجنین معادل 5 درصد از مالیات بر درآمد شرکت هایی که سهام آن ها برای معامله در بازار خارج از بورس داخلی یا خارجی پذیرفته می شود؛ مشمول معافیت مالیاتی می شوند.

در واقع؛ بر اساس ماده مذکور نحوه محاسبه مالیات شرکت های بورسی به این صورت است که درآمد شرکت های بورسی همانند سایر شرکت ها؛ پس از وضع زیان‌ های حاصل از منابع غیرمعاف و کسر معافیت‌ های مقرر (که به تفصیل راجع به آن، در تیترهای قبلی مقاله صحبت شد)، مشمول مالیات به نرخ بیست و پنج درصد (۲۵٪) خواهند بود.

برای دریافت اطلاعات بیشتر در مورد برای مشاوره نحوه محاسبه مالیات شرکت های بورسی در کانال تلگرام آشاثبت عضو شوید. کارشناسان مرکز مشاوره حقوقی آشاثبت نیز آماده اند تا با ارائه خدمات مشاوره حقوقی تلفنی به سوالات شما عزیزان پیرامون اطلاع از نحوه محاسبه مالیات شرکت های بورسی ​پاسخ دهند.